Markt en keten: gezondheid als marketinginstrument

Is biologisch voedsel beter dan gangbaar? Hoe hard zijn de bewijzen daarvoor? En hoe sterk moet het bewijs zijn voordat je het als claim op een product mag zetten? Hieronder volgt een overzicht van de wetenschappelijke conclusies en de mogelijkheden om biologisch te promoten als beter.

Onderzoek naar gezondheid biologische producten
Biologische producten kunnen op twee manieren beter (of minder goed) zijn dan gangbare producten. De stoffen die in de producten zitten, kunnen verschillen. Dan gaat het om de vraag of biologische producten meer gezonde of minder ongezonde stoffen bevatten. Daarnaast kan het voedsel als geheel een ander effect hebben op de gezondheid.

  • Meer positieve componenten: Biologische producten bevatten gemiddeld genomen meer componenten die positief zijn voor de gezondheid dan gangbare producten.
  • Minder negatieve componenten: De meeste ongewenste componenten, namelijk die componenten die minder goed zijn voor de gezondheid van mensen, komen in gelijke mate of minder voor in biologische producten dan in gangbare producten.

Verordening voedings- en gezondheidsclaims
De EU kent de Verordening Voedings- en gezondheidsclaims. Deze is bedoeld om consumenten beter te beschermen tegen onjuiste claims en om oneerlijke concurrentie tegen te gaan, omdat in de hele EU dezelfde regels gaan gelden. De verordening is al wel van kracht, maar veel onderdelen zijn nog niet klaar en er gelden verschillende overgangstermijnen.

Voorwaarden claim
Om een claim te mogen gebruiken, gelden verschillende voorwaarden. Een aantal hiervan volgen hieronder:

  • De claim moet voorkomen op één van de lijsten van de Europese Commissie (deze zijn nog niet compleet).
  • De claim moet voldoen aan een voedingsprofiel (die nog moeten worden vastgesteld).
  • De voedingsstof moet een bewezen effect hebben. Dit kan nutritioneel of fysiologisch zijn.
  • Deze stof moet in significante hoeveelheden aanwezig zijn.
  • Het lichaam moet de stof op kunnen nemen.
  • De claim mag niet misleidend zijn.
  • De claim mag niet leiden tot twijfels over andere levensmiddelen.
  • Mag geen excessieve consumptie stimuleren.

Wetenschappelijk bewijs
Voordat een claim wordt toegewezen, is wetenschappelijk bewijs nodig. Het sterkste bewijs is afkomstig van interventiestudies bij mensen. Dat wil zeggen dat mensen dan in twee groepen worden verdeeld. De ene helft krijgt vanaf een bepaald moment het specifieke voedsel te eten, de andere helft het ‘gewone’. Bewijzen verkregen bij dieren of in vitro kunnen hooguit dienen als ondersteunend bewijs.
 

 Kernpublicaties
Gezondheid als marketinginstrument (bioKennis bericht)
Verantwoorde en Communiceerbare gezondheidsargumenten bij biologische producten (rapport LBI)
Uitgangsmateriaal voor smaakvolle producten: Kan plantaardig uitgangsmateriaal bijdragen aan de profilering van de biologische sector als leverancier van gezonde en smaakvolle producten? (rapport Wageningen UR)
 Meer publicaties
Het gezonde van biologisch voedsel: de beleving van consumenten (rapport Wageningen UR)
Is biologische melk gezonder? - Verkennend onderzoek toont verschillen (artikel Ekoland)
Meer publicaties in de bioKennis Mediatheek

Trefwoorden: gezondheid, biologisch, marketing, claim

 Dossier nieuwsberichten
27-05-2011 Je zou eco moeten verbinden met ego
20-05-2011 Gezondheidsclaim biologisch voedsel steviger
04-09-2009 Verschillen tussen biologische en gangbare voeding op een rij
04-09-2008 Nederlandse tarwe in biobrood verhoogt imago maar verkoop blijft gelijk
28-08-2008 Smaak alleen is onvoldoende
31-07-2008 People, Profit, Planet: Integratie van marketingstrategie en personeelsbeleid
30-05-2008 Biologische producten goed voor de gezondheid?
16-05-2008 Smaak als meerwaarde
21-02-2008 Meer nadruk leggen op smaak en kwaliteit biovlees
10-10-2007 Biologisch vlees positioneren als ‘lekker’ is lastig
21-08-2007 Marketing van Triple-P waarden, integratie van personeels- en marketingbeleid
13-06-2007 Promotie biologisch vlees in schap verhoogt omzet
01-02-2007 Claims rond gezondheid en smaak van biologische producten

 Lopende projecten

Er zijn geen lopende projecten
 

 Contactinformatie

Lucy van de Vijver
, Louis Bolk Instituut
Yvonne Huigen, VWA
Isabelle van den Berg, Wageningen UR