Kwaliteit van zaaizaad van kool
De laatste jaren is veel onderzoek gedaan om de kwaliteit van het uitgangsmateriaal van kool te verbeteren en om selectiecriteria te ontwikkelen voor raseigenschappen die van belang zijn in de biologische sector. Het onderzoek ontwikkelt strategieën en methoden die zaadproducenten en veredelaars kunnen toepassen. Deze methoden zijn vaak ook bruikbaar voor de productie van gangbaar uitgangsmateriaal. Dit dossier geeft de stand van zaken en de perspectieven op het gebied van uitgangsmateriaal en veredeling van koolgewassen. Belangrijke ziekten die de teelt van kwalitatief goede kool en goed zaaizaad belemmeren zijn zwartnervigheid, bladvlekkenziekte en valse meeldauw.
|
De veroorzaker van zwartnervigheid, Xanthomonas campestris pv. Campestris, is aan de buitenkant van het zaad goed te bestrijden met warm water of stoom. Interne besmetting is niet te bestrijden. Belangrijk is daarom om de besmettingsbron weg te nemen of te vermijden. Het is daarom raadzaam zaad op grote afstand van andere koolgewassen te telen. De infectie met Xcc blijkt vooral te gaan via de bloemen en minder door bladinfectie. |
 |
Uit onderzoek blijkt verder tijmolie sterke bacteriereductie te geven op zaad van koolplanten. Er zijn stoffen die de weerbaarheid van planten zo goed verhogen dat ze minder last hebben van belangrijke schimmelziekten. Een extract van de bacterie Lysobacter gespoten over kiemplanten van kool vermindert de aantasting door valse meeldauw in kool met meer dan negentig procent, zo laat onderzoek zien. Bij behandeling van zaad is de vermindering zo’n vijftig procent, wat te laag is voor gebruik in de praktijk.
Alternaria veroorzaakt opbrengstverlies in de teelt van biologisch zaaizaad van koolgewassen. Deze schimmel wordt vooral gevormd in de bloemkoolroosjes die zelf geen bloemen vormen. Preventie lijkt mogelijk door niet schietende planten te verwijderen of uit te gaan van zeer goed plantmateriaal. Bestrijding lijkt mogelijk door twee plantenextracten.
Met een seedanalyser is het optimale tijdstip van de zaadoogst te bepalen. Daarmee is het risico op kwalitatief minder goed zaad afgenomen. Op basis van deze vinding is inmiddels een sorteermachine op de markt.
Voor kool is een vigour van het zaad goed te meten op basis van de ethanolproductie tijdens het kiemingsproces. Hiermee kunnen zaadbedrijven het meest optimale oogstmoment bepalen en ontsmettingsbehandelingen optimaliseren.
